Na Słowacji odkryto rzymski fort z czasów wojen markomańskich

22 lipca 2026, 11:57

W miejscowości Šurany na południowym zachodzie Słowacji archeolodzy natrafili na pozostałości rzymskiego fortu, datowanego na drugą połowę II wieku, najprawdopodobniej na okres wojen markomańskich, toczonych w latach 166–180. Odkrycia dokonano w trakcie prac poprzedzających budowę parku przemysłowego Šurany Industrial Park, a prowadzonych przez Instytut Archeologiczny Słowackiej Akademii Nauk pod kierunkiem Mateja Ruttkaya. Badania, rozpoczęte w marcu 2025 roku, objęły dotąd ponad 150 hektarów terenu.



Jeden z domiemanych potomków lwów berberyjskich w zoo w Lublanie (zdjęcie z lipca 2005 r.)© Lacenlicencja: GNU FDL

Lwy z londyńskiej Tower

25 marca 2008, 12:30

Badania genetyczne 2 średniowiecznych czaszek odnalezionych w Tower of London wykazały, że należały one do lwów berberyjskich (Panthera leo leo), zwanych także lwami z Atlasu lub nubijskimi. Słynna brytyjska wieża była nie tylko więzieniem czy schronieniem władców, ale również jednym z najstarszych ogrodów zoologicznych na świecie. Nietrudno się domyślić, że ssak określany mianem króla zwierząt miał się kojarzyć z monarchią (Contributions in Zoology).


laser

Laser wyleczy alzheimeryzm?

14 stycznia 2009, 22:20

Czy laser i barwnik fluorescencyjny wystarczą, by leczyć chorobę Alzheimera?


Powietrze zamiast czynników wzrostowych

10 listopada 2009, 12:28

Naukowcy z Wolnego Uniwersytetu w Brukseli opracowali metodę, która pozwala na ukierunkowanie procesu różnicowania embrionalnych komórek macierzystych w sposób niezależny od chemicznych czynników wzrostowych uznawanych za niezbędne dla zajścia tego zjawiska. Jak wykazali, w drogach oddechowych różnicowanie może zachodzić spontanicznie w reakcji na bodźce fizyczne charakterystyczne dla tej lokalizacji.


Globalne ocieplenie wywołuje powodzie

17 lutego 2011, 18:05

Powodowana przez człowieka emisja gazów cieplarnianych wpłynęła na prawdopodobieństwo wystąpienia powodzi w Walii i Angli. Prawdopodobieństwo wystąpienia takich powodzi, jakie miały tam miejsce jesienią 2000 roku jest obecnie co najmniej dwukrotnie większe - mówi fizyk Pardeep Pall ze Szwajcarskiego Federalnego Instututu Technologii w Zurychu (ETH Zurich).


Wymierają ryby chrzęstnoszkieletowe

23 stycznia 2014, 13:11

Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) ostrzega, że 25% gatunków ryb chrzęstnoszkieledowych (rekiny, płaszczki, chimery) może wyginąć w ciągu najbliższych dziesięcioleci. Do takich wniosków doszli naukowcy, którzy przeprowadzili pierwsze na globalną skalę badania tych gatunków


Uderzenie asteroidy w Ziemię

PETM zapoczątkowane uderzeniem komety?

14 października 2016, 11:49

Przed 56 milionami lat, ledwie 10 milionów po tym, jak w Ziemię uderzyła asteroida przyczyniając się do zagłady dinozaurów, na naszej planecie doszło do szybkiego wzrostu dwutlenku węgla i globalnego ocieplenia. W czasie paleoceńsko-eoceńskiego maksimum termicznego (PETM) średnie temperatury na Ziemi wzrosły o 5-8 stopni w ciągu 20 000 lat


Endokrynolog z zacięciem artystycznym obala zeszłoroczną diagnozę postawioną Mona Lizie

19 kwietnia 2019, 11:39

Wygląd Mona Lizy Leonarda da Vinci od lat fascynuje i zastanawia nie tylko miłośników sztuki, ale i lekarzy z całego świata. Zwracają oni uwagę m.in. na charakterystyczne zabarwienie skóry renesansowej modelki czy grubość jej szyi.


W Raciborzu-Starej Wsi odkryto pozostałości cmentarzyska sprzed ok. 4 tys. lat

23 marca 2021, 17:42

Na polu uprawnym w rejonie Starej Wsi (najstarszej dzielnicy Raciborza) rolnik znalazł ludzkie kości. Podczas badań terenowych ustalono, że kościec był ułożony na prawym boku ze zgiętymi rękoma, podkurczonymi nogami i twarzą skierowaną na wschód. Specjaliści podkreślają, że jest to charakterystyczne dla pochówków z okresu neolitu oraz wczesnej epoki brązu. Poniżej i obok opisywanego grobu odkryto następne 2 pochówki (tu także stwierdzono ułożenie na boku). Fakt ten wskazuje, że natrafiono na pozostałości cmentarzyska.


Od co najmniej 135 000 lat mamy zdolność do tworzenia złożonego języka

17 marca 2025, 11:32

Homo sapiens pojawił się około 230 000 lat temu. Kiedy zaś powstała mowa w znanej nam obecnie formie? Próby wyznaczenia tego momentu trwają od dawna i bazują na bardzo różnych dowodach, od skamieniałości po dowody oparte na wytworach kultury. Nowa analiza, przeprowadzona na podstawie dowodów genetycznych, przez naukowców z USA, Brazylii, Japonii i Szwajcarii wskazuje, że wśród H. sapiens zdolność do wytworzenia języka w takiej formie, w jakiej znamy go dzisiaj, istniała już 135 000 lat temu


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy